Acoustic Research – Mở đầu cho kỷ nguyên stereo (phần 4)

Với thành công mà AR-1 mang lại, Acoustic Research đã tự tin hơn với những mẫu loa sử dụng hệ treo âm học của mình. AR-2 xuất hiện, trở thành mẫu loa kế thừa AR-1 và tập trung vào các đối tượng khách hàng bình dân hơn.

Ở cuối kỳ 2, chúng ta đã dừng lại tại thời điểm năm 1954, ngay sau khi Acoustic Research cho ra mắt chiếc loa AR-1, mẫu loa đầu tiên của công ty. 65 năm sau, “Hệ treo âm học”, khái niệm mà vì nó Edgar Villchur và Henry Kloss thành lập công ty (và không sai khi nói rằng nó mở ra cả một thời kỳ mới của ngành công nghiệp âm thanh) vẫn gắn liền với Acoustic Research, cùng với những ảnh hưởng và di sản mà nó để lại.

acoustic research ar2 hay

Di sản ấy cho đến nay vẫn còn tồn tại, đó là nhờ vị thế đứng đầu của Acoustic Research trong quá khứ. Chất âm đặc trưng của công ty, vốn rộng mở nhưng không kém phần du dương đã tạo nên cảm hứng cho cả một trường phái thiết kế loa, gọi là “chất âm Boston” hoặc “chất âm Bờ Đông”. Nó trái ngược hẳn chất âm sôi động, mạnh mẽ của trường phái Bờ Tây hoặc “chất âm California” từ những cặp loa như JBL. Một trong những thương hiệu sớm kề thừa “chất âm Boston” chính là hãng loa được thành lập bởi Henry Kloss, thiên tài đã cùng Malcolm Low và Anton “Tony” Hoffman rời Acoustic Research vào năm 1956. Hãng loa mới mà họ lập ra tên là KLH, lấy chữ cái đầu tiên từ tên của mỗi người để ghép vào và cho đến nay, đây vẫn là một thương hiệu lâu đời cực kỳ nổi tiếng. Giải thích cho sự ra đi của Henry Kloss, Edgar Villchur sau này chỉ nói rằng: “Một công ty không thể có đến hai chủ tịch”.

Kloss là một trong những người đầu tiên được cấp phép sử dụng các sáng chế của Villchur, và vì thế không phải ngẫu nhiên mà mẫu loa đầu tiên của KLH lại khá giống với chiếc loa AR-1: Cũng là loa hai đường tiếng với thể tích thùng loa xấp xỉ 60 lít, cũng sử dụng driver woofer màng nón với hệ treo âm học và tweeter màng nón. Trong khi đó, không ngừng lại với mẫu loa AR-1, Acoustic Research lại tiếp tục tung ra thị trường những mẫu loa mới, đầu tiên là AR-2 vào năm 1957 và AR-3 thời điểm hai năm sau đó.

AR-2 đúng nghĩa vừa là phiên bản nhỏ hơn, giá thành lại rẻ hơn so với mẫu loa AR-1. Chiếc loa này được trang bị một driver woofer 25cm, hai driver midrange/tweeter            đường kính 12.7cm để tạo góc tỏa âm tốt hơn so với driver Altec 755 của AR-1. Với mức giá 89 đô la, AR-2 rất rẻ, chỉ chưa bằng nửa giá của mẫu loa đầu tiên và đây chính là yếu tố khiến nó trở nên cực kỳ nổi tiếng. J. Gordon Holt – người sau này sáng lập nên tạp chí Stereophile viết về mẫu loa AR-2 trên tạp chí High Fidelity như sau: “Các dải trầm mà loa tạo ra cực kỳ sạch, rõ ràng. Và cũng như với mẫu loa AR-1, những ai còn đang nghi ngờ nó sẽ không tin rằng chất âm bass sâu như vậy lại được phát ra từ một thùng loa nhỏ đến thế. Giống như AR-1, AR-2 chỉ nên được đánh giá hoàn toàn vào chất âm của nó chứ không phải từ lý thuyết, vốn đã cho rằng kích thước thùng loa của nó là một hạn chế lớn.”

acoustic research ar2

Edgar Villchur lại tiếp tục viết một bài viết khác mô tả về một thứ công nghệ mới. Bài viết tên là “Mẫu loa tần số cao mới”, được đăng trên tạp chí Audio năm 1958, 4 năm sau khi Villchur cho đăng bài viết nói về hệ treo âm học. Toàn bộ nội dung bài viết mô tả về thiết kế và cấu trúc của màng loa midrange và tweeter dạng vòm, với khả năng mở rộng đáp tuyến tần số cho các dải cao, đồng thời cũng sở hữu góc tỏa âm tốt hơn so với driver màng nón. Mẫu loa AR-3 chính thức được tung ra thị trường vào năm 1959 sở hữu loại driver mới này. Đây là mẫu loa thứ ba của Acoustic Research và cũng là mẫu loa đầu tiên sở hữu cấu trúc ba đường tiếng.

Nếu tính đến yếu tố giá thành của thời kỳ ấy cũng như cách mà loa được sử dụng, cần hiểu rằng mặc dù AR-2 rẻ hơn nhiều so với AR-1, nó vẫn không hề rẻ chút nào như nhiều người vẫn nhầm tưởng. 89 đô la của năm 1957 tương đương với 754 đô la trong năm 2016. Trong khi đó, AR-3 rõ ràng là cặp loa xa xỉ với mức giá cao hơn nhiều. Giá khời điểm của nó là 216 đô la, tương đương với khoảng 1800 đô la ngày nay. Và cần nhở rằng đến tận năm 1959, hầu hết các hệ thống vẫn là hệ thống đơn kênh, do đó chỉ sử dụng một chiếc loa duy nhất. Mức giá nêu trên mới chỉ là giá của một chiếc loa chứ không phải là cặp loa. Mặc dù Western Electric và Bell Labs đã có những thử nghiệm liên quan đến các bản thu stereo từ trước đó gần 30 năm, stereo chỉ trở nên phổ biến từ đầu thập niên 60.

(Hết kỳ 4)

Bạn có thể xem thêm phần khác tại đây 

Acoustic Research – Mở đầu cho kỷ nguyên stereo (phần 1)

Acoustic Research – Mở đầu cho kỷ nguyên stereo (phần 2)

Acoustic Research – Mở đầu cho kỷ nguyên stereo (phần 3)

Acoustic Research – Mở đầu cho kỷ nguyên stereo (phần 5)

Acoustic Research – Mở đầu cho kỷ nguyên stereo (phần 6)

Acoustic Research – Mở đầu cho kỷ nguyên stereo (phần 7)

Các bạn có thể tham khảo các sản phẩm khác tại đây

Lựa chọn số lượng loa hợp lý cho hệ thống âm thanh

Nguyễn Hào