BBC và những đóng góp cho ngành công nghiệp âm thanh (phần 1)

BBC ngày nay được biết đến với vai trò là một trong những hãng truyền thông lâu đời, có uy tín. Tuy nhiên, với giới audio, BBC cũng để lại những đóng góp không hề nhỏ.

Những năm đầu tiên của BBC

Lịch sử của BBC vốn dĩ từ đầu đã gắn liền với ngành công nghiệp audio. Những năm 20 của thế kỷ trước, bóng đèn điện tử chân không đã ra đời và được đưa vào sử dụng rộng rãi. Một thị trường hoàn toàn mới thuộc về lĩnh vực giải trí, có khả năng đem lại lợi nhuận khủng khiếp cũng đã bắt đầu xuất hiện. Đó chính là truyền thông. Các hãng sản xuất thiết bị radio không bỏ lỡ cơ hội này. Điều họ cần làm để tăng doanh thu cho sản phẩm của mình chính là những chương trình phát thanh đến với đông đảo công chúng. BBC (British Broadcasting Company) được thành lập vào năm 1922, đứng đầu bởi một tổ chức liên hiệp các hãng sản xuất máy radio giàu tiềm năng của Vương quốc Anh lúc bấy giờ.

Sự xuất hiện của truyền thông tức thời, phủ khắp diện rộng này đã làm thay đổi bộ mặt xã hội nhanh một cách khó tin. Năm 1927, chính phủ quyết định ngừng hoạt động của British Broadcasting Company, và theo Hiến chương Hoàng gia chuyển nó thành British Broadcasting Corporation – hãng truyền thông phi lợi nhuận, gần như do chính phủ kiểm soát mà chúng ta biết đến ngày nay.  Toàn bộ nhân viên cũ của British Broadcasting Company được chuyển sang làm việc cho BBC mới. Các nguồn thu của BBC từ đó đến nay được chính phủ cấp một cách gián tiếp thông qua việc sử dụng các đài phát thanh (ngày nay là truyền hình) trong nước.

bbc audio

Vậy, làm thế nào mà BBC lại có mối quan hệ sâu sắc đến lịch sử phát triển và thiết kế loa? Trước hết, chúng ta cần hiểu rằng đội ngũ kỹ thuật của BBC không phải là học giả, công nhân viên chức hay chính trị gia mà là các kỹ sư âm thanh. Họ là những người đã tạo ra hệ thống studio và trạm thu phát song khắp nước Anh. Chính họ mới là người hiểu rõ nhất các đặc điểm của việc truyền phát tín hiệu radio, công nghệ được sử dụng ở hai đầu thu phát và các thiết bị trong chuỗi hệ thống audio. Họ chính là những người tiên phong, đặt ra tiêu chuẩn kỹ thuật cho công nghệ phát thanh và truyền thông ngày nay.

Từ một nhu cầu thiết thực

Bất cứ studio hay trạm thu phát sóng cũng cần một cặp loa với các chỉ số kỹ thuật ít nhất ngang bằng với những cặp loa dân dụng chất lượng cao nhất. Sự mở rộng nhanh chóng hệ thống studio của BBC đòi hỏi phải có hàng trăm cặp loa như vậy, tất cả đều đáp ứng chung một tiêu chuẩn kỹ thuật, có chất âm giống nhau để đảm bảo sự nhất quán trong việc giám sát chất lượng giữa các studio.

Nhu cầu đòi hỏi sự nhất quán chặt chẽ trong thiết kế và sản xuất không phải là điều quá quan trọng đối với các hãng sản xuất radio dân dụng, đồng thời các mẫu loa được sử dụng cho radio cũng chẳng phải do những hãng âm thanh chuyên nghiệp cung cấp. Những chiếc loa đó chủ yếu đến từ những cơ sở nhỏ, với trang bị kỹ thuật rất hạn chế, hầu hết được tạo ra thông qua quá trình thử và lỗi, tinh chỉnh chỉ bằng cách nghe thử và được quảng cáo một cách phóng đại, nói rằng đó là những sản phẩm đột phá về mặt chất lượng âm thanh.

graham audio bbc ls 5 8

Tuy nhiên, với các đài phát thanh, điều đó hoàn toàn ngược lại bởi họ là những đơn vị có kỷ luật và có tổ chức. Họ hiểu về tầm quan trọng của việc hình thành và duy trì tiêu chuẩn cho chuỗi hệ thống phát thanh, từ microphone, phòng thu, đường dây, thiết bị và cuối cùng là máy thu sóng tại nhà.

Ở thời điểm BBC được thành lập, những driver Rice-Kellogg với thiết kế đặt trong một thùng gỗ chắc chắn đã trở thành tiêu chuẩn của hãng và tiếp tục được duy trì như vậy suốt 20 năm tiếp theo. Tuy nhiên, khi mà chuỗi hệ thống audio đã bắt đầu có những đột phá về mặt chất lượng, và nhiều người nhận ra rằng đáp tuyến tần số rộng hơn có thể đạt được, lúc này nhu cầu về các loa studio monitor với băng thông lớn hơn cũng bắt đầu xuất hiện.

Đến giữa thập niên 60, những nghiên cứu độc quyền của BBC nhằm cho ra đời một thế hệ loa monitor mới đã bắt đầu được tiến hành. Nguyên nhân sâu xa đằng sau các nghiên cứu này chính là sự thiếu nhất quán xuất hiện rõ ở cả driver loa thương mại cũng như ở các hệ thống được sử dụng để làm giám sát chất lượng cho chương trình phát sóng.

Mục tiêu đầu tiên mà họ nhắm vào là driver loa. Thay vì sử dụng công thức truyền thống giấy/bột giấy, các thiết kế mới của BBC sử dụng vật liệu copolymer tổng hợp Bextrene để đem đến sự nhất quán cao hơn hẳn. Dudley Harwood đã dẫn đầu một nhóm nghiên cứu tiến hành một dự án mở rộng, phát triển và tạo ra sản phẩm nguyên mẫu. Nhìn chung, đây là một dự án có ý nghĩa quan trọng vì kể từ đây, trong suốt quá trình phát triển họ đã cải thiện đáng kể chất lượng cũng như độ nhất quán âm thanh của loa.

graham audio bbc ls 35a

Những tiêu chuẩn cao cấp do họ đặt ra, kết hợp cùng các driver copolymer màng nón với hình dáng chuẩn, hệ số tắt dần dao động tốt đã làm nên mẫu loa ba đường tiếng LS5/5 với driver midrange 20cm. Cặp loa này khiến giới hi-fi của Vương quốc Anh không chỉ sững sờ mà còn thèm khát được như vậy. Một loạt nỗ lực nghiên cứu ở cấp độ dân dụng đã được thực hiện để có thể đạt được tiêu chuẩn của BBC, từ đó làm nên sự ra đời của một loạt thiết kế và cải tiến mới, trong đó có rất nhiều thứ ít nhiều liên quan đến BBC. Raymond Cooke, người sáng lập thương hiệu KEF đã đem đến nhiều sản phẩm với trải nghiệm rất có giá trị nhờ vào những công nghệ đó. Bản thân KEF cũng đã sản xuất khá nhiều mẫu loa monitor BBC dưới hình thức hợp đồng cung cấp sản phẩm hoặc được cấp phép kinh doanh bán lẻ.

(Hết kỳ 1)

BBC và những đóng góp cho ngành công nghiệp âm thanh (phần 2)
Bạn có thể tham khảo sản phẩm khác tại đây

Lịch sử hình thành thương hiệu Audio Research

Nguyễn Hào