Bộ giải mã Pilium Elektra

Bộ giải mã DAC Pilium Elektra là bộ DAC đầu tiên của Pilium. Đây là bước tiến quan trọng trong việc phát triển hệ sinh thái sản phẩm của họ, tiến tới tạo nên những hệ thống hoàn chỉnh.

Konstantinos Pilios – người sáng lập thương hiệu Pilium cho biết khi đưa ra quyết định thiết kế và sản xuất DAC (trước năm 2020, công ty chỉ sản xuất ampli), đây là một thách thức khá lớn vì tất cả mọi thứ đều phải bắt đầu từ đầu. “Chúng tôi tự thiết kế và sản xuất mạch USB receiver đặc biệt của riêng mình thay vì thực hiện qua OEM,” ông cho biết, “kỹ thuật re-clocking độc quyền cũng được áp dụng ở đây, với chỉ duy nhất một bộ femtoclock để đảm bảo độ chính xác tuyệt đối. Chúng tôi cũng sử dụng 10 đường cấp nguồn tách rời với độ nhiễu ồn cực thấp, mức kháng đầu ra cũng rất thấp để đảm bảo hạn chế nhiễu ồn âm nền, một vấn đề thường bị tác động bởi mạch nguồn của thiết bị.”

Pilium Elektra

Với những yếu tố sơ qua như vậy, có thể thấy bộ DAC Pilium Elektra là một cỗ máy được đầu tư rất chỉn chu. Và khi xuất hiện vào cuối năm 2020, nó đã sẵn sàng để góp phần hoàn chỉnh thêm cho dòng Divine của Pilium. Vậy, bộ DAC này có điểm gì đặc biệt và liệu nó có thể gây được ấn tượng mạnh giống như các sản phẩm trước đó mà Pilium đã cho ra mắt?

Thiết kế của bộ giải mã DAC Pilium Elektra

Nếu đã đọc qua thông tin về bộ DAC này trên trang chủ của Pilium Audio, nhiều người chắc chắn sẽ bị ấn tượng trước khối lượng 31.3kg của cỗ máy này. Khối lượng này một phần đến từ lượng linh kiện khá lớn bên trong. Chẳng hạn, Elektra sử dụng nhiều tụ cao áp hơn bất cứ bộ DAC nào từng xuất hiện trên thị trường. Nó cũng sử dụng không phải chỉ một mà tới ba biến áp nguồn xuyến bên trong, với kích thước rất lớn và được Pilium đặt riêng từ hãng sản xuất biến áp Noratel của Na-uy.

Thế nhưng, phần lớn cấu thành nên khối lượng bất thường này lại đến từ thân máy. Nó được lắp ráp bằng một phương pháp thường được áp dụng cho những thiết bị âm thanh vốn chỉ sản xuất với số lượng nhỏ. Khi nhìn ảnh thể hiện bên trong bộ DAC trên trang chủ, bất cứ ai cũng nhận ra phương pháp này. Về cơ bản, phần thân máy được ghép lại từ 6 tấm nhôm cực kỳ dày dặn, trên các đoạn nối, họ lắp thêm các thanh nhôm vuông dày khoảng 15mm, sử dụng ốc lục giác để bắt cố định lại.

Pilium Elektra cheo

Sự khác biệt giữa DAC Pilium Elektra với các sản phẩm của hãng khác sử dụng phương pháp lắp ráp này nằm ở chỗ thông thường, các hãng chỉ sử dụng những tấm nhôm mỏng, thế nhưng Elektra lại dùng những tấm nhôm rất dày, lên đến 15mm, cá biệt phần mặt trước còn dày hẳn 20mm. Khi đem lên bàn cân, có thể thấy mặt đỉnh đã nặng hơn 6kg, mỗi mặt cạnh khoảng 1.5kg, tấm đế nặng 6kg và riêng phần mặt trước là 3kg. Như vậy, chỉ riêng phần thân máy với kích thước 480 x 490 x 172 mm đã nặng tới 21kg.

Điều bất ngờ là phương pháp này vẫn tiết kiệm hơn là làm thân máy theo cách thông thường vì hiển nhiên, nó không cần thêm bất cứ công cụ phức tạp nào phục vụ cho việc lắp đặt. Nó cũng rẻ hơn hẳn so với việc cắt CNC để tạo thân máy từ một khối nhôm nguyên. Dù vậy, vẫn còn một yếu tố nữa khiến thân máy trở nên nặng như vậy. Đó là do mỗi cạnh bên của nó lại được lắp thêm một tấm nhôm sơn anode hóa màu đen, kích thước 430mm x 90mm x 9mm, mỗi tấm này lại nặng khoảng 1kg. Dù không rõ tác dụng thực sự của nó là gì, việc thêm các tấm nhôm này cũng giúp cho mặt cạnh không bị trơ, góp phần đảm bảo yếu tố thẩm mỹ cho DAC Elektra.

Chi tiết kỹ thuật của bộ giải mã DAC Pilium Elektra

Công việc chuyển đổi tín hiệu từ digital sang analog bên trong bộ DAC Elektra được thực hiện bởi 8 chip DAC AKM AK4493EQ bố trí theo cấu trúc dual mono (4 chip DAC cho mỗi kênh trái/phải). AKM AK4493EQ là một chip DAC mới từ thương hiệu Nhật Bản Asahi Kasei Microdevices. Đây là chip DAC 32-bit hai kênh sử dụng bộ lọc chuyển tụ OSR Doubler với độ nhiễu ồn ngoài dải ở mức thấp. Nó được áp dụng công nghệ Velvet Sound độc quyền của AKM, với mô tả là có độ méo tín hiệu thấp nhất và độ động lớn nhất trong các DAC 32-bit.

Đối với mạch USB receiver, dù được lập trình bởi Pilium, nó lại được thiết kế dựa trên nền tảng IC U30871C10 và do XMOS – một công ty rất uy tín trong lĩnh vực vi xử lý đa nhân sản xuất. Chip này thường được dùng ở DSP, các thiết bị xử lý AI và giao tiếp USB audio. Những thương hiệu như Cambridge Audio, FiiO Electronics hay Meridian cũng sử dụng chip XMOS cho giao diện USB. Dù vậy, việc sản xuất được mạch USB receiver vẫn là một thành quả lớn đối với Pilium, vì họ phải mất gần một năm để phát triển nó, từ đó đạt mục đích tạo ra mạch USB receiver với khả năng truyền tín hiệu hoàn hảo nhất.

Pilium Elektra trong

Pilios cũng cho biết rằng Elektra hiện đang sử dụng mạch đếm xung độc quyền do đội ngũ của Pilium phát triển. Ông cho biết việc tạo ra bộ đếm xung có khả năng hoạt động với nhiều tần số xung khác nhau bằng oscillator thông thường đòi hỏi phải chấp nhận một vài khiếm khuyết ở cách bố trí mạch cũng như sự toàn vẹn tín hiệu. Do đó, họ sử dụng một bộ đếm xung femtosecond cao cấp có thể lập trình được, được cấp nguồn từ một đường mạch riêng. Nhờ vậy, đường tín hiệu của bộ đếm xung được tối ưu hóa, đảm bảo sự hoàn hảo của độ toàn vẹn tín hiệu.

Trên website của Pilium, nhà sản xuất có nói rằng toàn bộ sản phẩm đều được lắp ráp thủ công hoàn toàn dù điều này không hẳn đã đúng hoàn toàn, vì các bảng mạch PCB dày dặn của Elektra sử dụng linh kiện SMT (surface-mounted) vốn không thể lắp ráp hay hàn thủ công. Mặc dù trên lý thuyết, nó vẫn làm được nhưng sẽ đòi hỏi phải tốn rất nhiều thời gian và công sức. Bản thân Konstantinos Pilios cũng xác nhận điều này và cho biết mọi linh kiện SMT trên bảng mạch của Elektra được một nhà máy chuyên về lĩnh vực này ở Ba Lan lắp ráp.

Với thiết kế thiên về sự tối giản nên ở mặt trước cỗ máy, ta sẽ chỉ thấy duy nhất một màn hình cảm ứng 5.2 inch. Màn hình này khá tiện lợi, thay thế mọi nút chức năng, từ chuyển chế độ standby, lựa chọn đầu vào, thay đổi thiết lập cho đến thay đổi bộ lọc. Chip AKM cung cấp các bộ lọc digital Sharp Roll-Off, Slow Roll-Off, Short Delay Sharp Roll-Off, Short Delay Slow Roll-Off, Super Slow và Low Dispersion Short Delay. Khi bấm nút Settings, màn hình sẽ chuyển sang menu khác, cho phép chỉnh độ sáng màn hình cũng như thay đổi chế độ SPDIF ASRC Operation, với hai lựa chọn là Bypass hoặc Enabled. SPDIF ở đây chính là cổng đồng trục Sony Philips Digital Interconnect Format. ASRC là viết tắt của Asynchronous Sampling Rate Converter. Theo Pilios, khi chọn kích hoạt, tính năng này sẽ nâng tần số lấy mẫu của tín hiệu vào từ cổng S/PDIF, từ đó tạo ra định dạng âm thanh cao cấp hơn, nhưng bypass nó sẽ duy trì chất âm tốt hơn, vì thế kích hoạt hay không là lựa chọn của người sử dụng.

Pilium Elektra sau

Nút Input trên màn hình cho phép lựa chọn giữa các cổng đầu vào AES/EBU, BNC, S/PDIF, Toslink (24/192khz), USB (32bit/764kHz, DSD 512). Nhiều người sẽ thắc mắc khi không thấy cổng HDMI ở đây, nhưng trên thực tế, cổng HDMI hiện tại vẫn chưa sử dụng được mà chỉ để dành cho tương lai, khi Pilium cho ra mắt các thiết bị streaming của riêng họ. Nút Output cho phép người lựa chọn cổng đầu ra XLR hoặc RCA tùy vào thiết bị mà họ muốn phối ghép cùng.

Trải nghiệm

Phối ghép cho bộ DAC này sử dụng ampli tích hợp Pilium Leonidas, cặp loa AudioSolutions Virtuoso M, nguồn phát có đầu CD Metronome AQWO và laptop sử dụng file nhạc hi-res, bộ lọc digital được sử dụng là Sharp Roll-Off. Pilium Elektra sở hữu một chất âm tuyệt vời. Những gì mà nó tái hiện và đem lại đều rất thuần khiết, nguyên bản và rõ nét. Khi không hoạt động, nó yên lặng một cách bất ngờ, gần như không thể nhận ra bất cứ tiếng nhiễu ồn âm nền nào.

Âm sắc của bộ DAC này khá giàu cảm xúc và hoàn toàn mở rộng, nhưng vẫn đề cao tính chính xác một cách tuyệt đối. Nó có sự mở rộng xuống đến các dải trầm sâu nhất, có thể sâu hơn cả những gì mà một nhạc cụ trầm nhất có thể tái hiện được. Chất âm trầm mà hệ thống thể hiện rất đa dạng, mạnh bạo có, nhẹ nhàng có, chắc chắn hay kéo dài cũng đều có đầy đủ. Tất cả đều phụ thuộc vào chất lượng bản thu mà người dùng đưa vào.

Ở chiều ngược lại, các dải âm cao được Pilium Elektra thể hiện cũng có sự ấn tượng tương tự như vậy. Trong khi một số bộ DAC gặp khó khăn trong việc tái tạo các dải cao, dẫn đến âm thanh cao nhất bị thô và hơi khó nghe thì ở Elektra, âm thanh được thể hiện vẫn rất tự nhiên dù nghe ở mức âm lượng nào đi chăng nữa. Điều này cũng đúng khi bàn về âm thanh cơ bản hay hài âm của các dải cao do Elektra tạo ra.

Trung âm là điểm khiến nhiều người cảm thấy thích nhất ở Pilium Elektra. Các dải trung, đặc biệt là giọng vocal được tái hiện rất chi tiết, không bị cố tình đẩy quá xa về phía trước hay kéo lùi ra đằng sau. Các nhạc cụ bộ dây cũng được thể hiện một cách ấn tượng, với sự khác biệt được tái tạo lại một cách rất trung thực. Với yếu tố này, Pilium Elektra có thể dùng để chơi nhiều thể loại nhạc khác nhau, không kén bất cứ loại nào.

Kết luận

57 nghìn đô la là một cái giá không hề thấp, đặc biệt là khi nó chỉ dành cho một thiết bị duy nhất. Tuy nhiên, với khả năng cạnh tranh cùng những bộ DAC cao cấp nhất của dCS, rõ ràng Pilium Elektra hoàn toàn xứng đáng với cái giá này. Dù được tạo ra để trở thành đối tác của những chiếc ampli do Pilium sản xuất, người nghe vẫn có thể lựa chọn nó để phối ghép cùng thiết bị của các hãng khác, từ đó tạo ra một hệ thống với chất lượng âm thanh tốt nhất.

Nguyễn Hào

Các bạn có thể tham khảo các sản phẩm khác tại đây

Hướng dẫn chuyển đổi đĩa than thành nhạc số