DALI – Lịch sử thăng trầm qua bốn thập kỷ (phần 1)

Ở một thị trấn nhỏ tên là Nørager, gần với Horbo ở phía Bắc Jutland, có một công ty rất nổi tiếng trong giới âm thanh ở châu Âu. Đó chính là DALI.

Không mấy ai để ý rằng ở vài căn nhà nhỏ tại thị trấn này, các công đoạn thiết kế, sản xuất và lắp ráp loa DALI đang được thực hiện bởi hơn 100 kỹ sư đến từ nhiều lĩnh vực khác nhau. Và điều thân kỳ là họ tự thiết kế gần như tất cả mọi thử, kể cả những con ốc nhỏ dùng để bắt cố định driver lên thùng loa.

DALI không phải là một đế chế hùng mạnh nhưng vẫn khá nổi tiếng. Thương hiệu này được thành lập chính thức từ năm 1985, thế nhưng khởi đầu của nó lại phải tính ở thời điểm 2 năm trước đó, năm 1983. Lúc bấy giờ, chuỗi cửa hàng thiết bị hi-fi Danmarks Hi-Fi Klub (về sau đổi tên thành Hi-Fi Klubben) rất thành công khi bán các thiết bị stereo giá bình dân của hai thương hiệu Denon và NAD. Tuy nhiên, một câu hỏi khi ấy được đặt ra: họ nên sử dụng loa nào để phối ghép cùng ampli, mâm đĩa than và đầu cassette của những thương hiệu này? Ở thời điểm ấy, các cửa hàng đã bắt đầu nhập bán rất nhiều loa Cerwin-Vega. Thế nhưng, những mẫu loa này rất lớn, đắt đỏ và hầu hết chỉ phù hợp với các thể loại nhạc mạnh.

hifi klubben

Để lấp vào khoảng trống phân khúc này, Danmarks Hi-Fi Klub đã có một ý tưởng rất táo bạo: Đó là làm những cặp loa mang thương hiệu NAD. Mặc dù NAD là môt thương hiệu Anh nhưng những cặp loa này lại 100% nguồn gốc từ Đan Mạch. NAD chưa bao giờ làm loa, và tất nhiên những cặp loa này cũng chỉ xuất hiện duy nhất ở thị trường Đan Mạch.

Quá trình phát triển sản phẩm và giai đoạn sản xuất ban đầu được tiến hành ở nhà của người sáng lập Danmarks Hi-Fi Klub – Peter Lyngdorf. Về sau, do tình hình kinh doanh nên ông bắt đầu di chuyển cơ sở sản xuất đi rất nhiều nơi, ở nhiều thị trấn nhỏ khác nhau quanh vùng Skanderborg và Ry, gần nơi Peter sinh sống.

Sau hai năm bán loa NAD chok khách hàng, thương hiệu DALI (Danish Audiophile Loudspeaker Industries) chính thức được thành lập. Những sản phẩm đầu tiên được đưa ra thị trường dưới danh nghĩa của DALI hầu hết là loa hai đường tiếng với kích thước nhỏ gọn, khiêm tốn. Một số thậm chí còn là sản phẩm từ thời kỳ của loa NAD. Trong số này, nhỏ nhất là chiếc DALI 2, một cặp loa nhỏ với thể tích 13 lít, đường kính màng loa woofer khoảng 15cm. Ngay khi vừa ra mắt, DALI 2 đã gặt hái được những thành công rất ấn tượng và cũng rất nhanh chóng. Đối với những người mà chi phí hạn hẹp, không cho phép họ xây dựng những hệ thống đắt đỏ, đồ sọ, lựa chọn của họ luôn là tìm một cặp loa DALI, đặt cạnh ampli NAD 3020. Như vậy, chỉ cần một số tiền tương đối thấp, họ đã tự xây dựng cho mình một hệ thống rất ổn với giá thấp bất ngờ ngay cả ở thời điểm hiện tại.

Năm 1986, nhu cầu của khách hàng lớn đến mức vượt quá khả năng của cơ sở mà họ đang thuê. Thay vì thuê ở một chỗ khác, lần này toàn bộ nhà máy di chuyển về phía bắc 100km, đến Nørager và xây dựng một trụ sở mới tại đây. Đây cũng chính là nhà máy sản xuất loa DALI mà chúng ta biết đến ngày nay.

Thế nhưng, không phải chỉ có loa DALI là được làm ở đây. Từ những tư liệu ít ỏi còn sót lại, có thể thấy lượng sản xuất của nhà máy ở Nørager là dành cho loa Cerwin-Vega. Danmarks Hi-Fi Klub ngay từ những ngày đầu đã bán rất chạy những cặp loa Mỹ khổng lồ này, phục vụ cho rất nhiều nhu cầu, nhiều đối tượng khác nhau. Tuy nhiên, vào giữa thập niên 80, tỉ giá hối đoái là 1 đô la Mỹ đổi lấy 12 đồng Kroner của Đan Mạch. Tính thêm cả thuế nhập khẩu vào, các thiết bị audio của Mỹ trở nên cực kỳ đắt đỏ, khó phù hợp với phần lớn người dân ở châu Âu.

loa Cerwin Vega

Để cắt giảm thuế hải quan và chi phí vận chuyển (loa Cerwin-Vega cực kỳ to và nặng), họ đã quyết định sản xuất mẫu loa này tại chỗ. Trong suốt hơn 10 năm liền, DALI không chỉ cung cấp loa Cerwin-Vega cho thị trường Đan Mạch mà còn cho cả toàn bộ châu Âu, tất nhiên trên cơ sở được cấp phép chính hãng chứ không phải như loa NAD trước đây. Đức là một thị trường rất lớn, một phần là nhờ lượng lớn cựu binh Mỹ lưu trú lại ở Đức trong thời kỳ Chiến tranh lạnh. Giai đoạn này kéo dài đến thập niên 90 khi thương hiệu Cerwin-Vega thuộc quyền sở hữu của đơn vị khác. Những cặp loa Cerwin-Vega của Đan Mạch này chính thức ngừng sản xuất vào năm 1999.

CEO của DALI, Lars Worre từng chia sẻ: “Với chúng tôi, giai đoạn sản xuất loa Cerwin-Vega có ý nghĩa quan trọng với sự phát triển ban đầu, vì nhờ nó chúng tôi mới có thể xây dựng một nhà máy lớn hơn, thuê nhiều người hơn ngay từ đầu so với việc chỉ làm loa của riêng mình.”

(Hết kỳ 1)

Bạn có thể xem thêm phần khác tại đây 

DALI – Lịch sử thăng trầm qua bốn thập kỷ (phần 2)

DALI – Lịch sử thăng trầm qua bốn thập kỷ (phần 3)
Các bạn có thể tham khảo các sản phẩm khác tại đây

Tìm hiểu về biến thế thượng

Nguyễn Hào