Loa sàn đứng ATC SCM20ASLT

Không giống như phần lớn loa chủ động thường được dùng làm loa monitor, cặp loa sàn đứng ATC SCM20ASLT có thể sử dụng cho mục đích hi-fi, với những trải nghiệm rất ấn tượng không phải lúc nào cũng có thể tìm thấy được.

Lựa chọn phối ghép loa nào đi với ampli nào luôn là một trong những câu hỏi khiến audiophile phải đau đầu. Thông thường, họ sẽ tìm đến những sản phẩm thuộc phạm vi ngân sách cho phép, khoanh vùng trước dựa trên thông số kỹ thuật mà nhà sản xuất cung cấp, sau đó nghe thử để xem chúng có hợp nhau không. Phương án tối ưu nhất thường là xây dựng một hệ thống sử dụng toàn bộ sản phẩm đến từ một hãng, thế nhưng cách này chỉ áp dụng được với mộ số thương hiệu như Naim, Linn hay Emotiva.

ATC SCM20ASLT

Việc thử phối ghép thiết bị của các hãng khác nhau thường cũng đem lại kết quả khá ổn, nhưng để tạo ra một hệ thống tối ưu nhất thường phải mất khá nhiều thời gian, chủ yếu là do sự tương tác giữa loa với ampli khá phức tạp. Lý tưởng nhất chính là khi người thiết kế loa đã định hình sẵn loa của mình nên phối ghép cùng ampli nào. Đây chính là tiền đề để loa chủ động ra đời. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu về SCM20ASLT – một cặp loa chủ động ấn tượng đến từ ATC, thương hiệu loa khá nổi tiếng của Vương quốc Anh.

Thiết kế

ATC SCM20ASLT là mẫu loa sàn đứng hai đường tiếng với kích thước khá vừa phải, 1023 x 239 x 355mm. Tuy nhiên, nhìn vào kích thước cỡ nhỏ này, khó có ai tin được rằng khối lượng của nó lại lên đến 40kg mỗi cây loa. Là một cặp loa thuộc phân khúc cao cấp, vậy nên SCM20ASLT rất được chú trọng về mặt ngoại hình. Ngoài 7 màu veneer có sẵn trên trang chủ, người dùng có thể đặt hàng với bất cứ màu veneer nào muốn.

Tổ hợp driver mà loa sử dụng bao gồm một tweeter vòm mềm 25mm được cắt tần ở dải 2.8kHz cùng một driver midwoofer 150mm với màng loa được làm từ sợi dệt polyester đã được pha trộn. Nếu để ý kỹ hơn chút, có thể thấy được màng vòm mềm 75mm gắn ngay trên driver midwoofer, khiến nó giống như một driver midrange màng vòm cỡ lớn. Driver midwoofer này thực chất là driver Super Linear của ATC, với khối motor cỡ lớn nặng đến 9kg. Phiên bản thụ động của mẫu loa này có thể phối ghép với những ampli với công suất lên đến 300 watt. Do đó, không có gì ngạc nhiên khi các driver này được làm rất lớn và rất chắc chắn, không chỉ làm nhiệm vụ của loa monitor mà còn có thể dùng cho các hệ thống hi-fi thông thường.

ATC SCM20ASLT cheo

Vì là loa chủ động nên SCM20ASLT được trang bị thêm mạch khuếch đại 250 watt cho mỗi bên, trong đó 200 watt được cung cấp cho driver midwoofer, 50 watt còn lại cho tweeter. Mạch khuếch đại này được lắp ở tấm vách mặt sau của mỗi loa, với tay cầm khá lớn không khác gì ampli chuyên dụng cho phòng thu. Với hai tay cầm này, việc di chuyển loa có phần dễ dàng hơn, nhưng 40kg vẫn là một khối lượng khá lớn, chưa kể loa còn sử dụng chân đinh để cách ly khỏi mặt đất. Cũng giống như ampli SIA2-150 của ATC, các mạch khuếch đại này đều là class AB, thế nhưng phạm vi bias của class A tương đối lớn, lên đến 2/3 tổng công suất. Do đó chúng sẽ chạy rất nóng, đòi hỏi cần phải có tản nhiệt rất lớn đặt trực tiếp lên.

Với khối lượng nặng như vậy, điều đáng ngạc nhiên nhất là thùng loa lại không chắc chắn hoặc “trơ” như chúng ta tưởng. Một phần khá lớn khối lượng của loa đến từ mạch khuếch đại cũng như cụm driver midwoofer. Khi gõ tay lên vách, tiếng vang của nó khiến người nghe cảm thấy giống như ở những thùng loa nhẹ, vách mỏng hơn là những thùng loa dày với lớp gia cố chắc chắn bên tròng. Khi áp tai lên thùng loa và gõ vào, ta sẽ thấy thùng loa xuất hiện khá nhiều cộng hưởng; dù vậy phần mặt trước được làm dày gấp đôi, đồng nghĩa với việc nó sẽ rất chắc chắn. Mặc dù trong quá trình nghe thử, ta không thể phát hiện ra được dấu hiệu đáng ngờ nào, chắc chắn thùng loa vẫn sẽ có tác động nhất định đến chất âm của loa khi đang hoạt động.

ATC SCM20ASLT sau

ATC SCM20ASLT được thiết kế để hoạt động tối ưu khi gắn ê-căng. Chắc chắn không phải ai cũng thích điều này, nhất là khi thiết kế bên ngoài của loa khi không có ê-căng trông rất đẹp. Kết hợp giữa phần mặt trước đen, dày trông rất chuyên nghiệp cùng ngoại hình ấn tượng của driver midwoofer, đây chắc chắn là một cặp loa không sợ bị nhầm lẫn với bất cứ đối thủ nào. Tất nhiên, việc chơi loa khi không lắp ê-căng là hoàn toàn có thể, thế nhưng nó sẽ tập trung vào dải cao nhiều, tạo ra chất âm khá sáng. Dù vậy, đồ phối ghép và phòng nghe cũng sẽ ảnh hưởng phần nào, vì thế cách tốt nhất là người nghe nên thử cả hai trường hợp khi loa có lắp và khi không lắp ê-căng.

Thiết kế mạch khuếch đại của loa cũng khá đơn giản khi chỉ có một cổng đầu vào balanced XLR duy nhất, dùng để kết nối với preamp. Nguồn điện được cấp thông qua cổng IEC, do đó người dùng có thể nâng cấp hệ thống bằng cách sử dụng dây nguồn và dây tín hiệu cao cấp hơn. Do không có mạch standby hay mạch tự ngắt nên chúng ta chỉ có thể tắt loa bằng công tắc ở phía sau hoặc tháo dây nguồn. Điều thú vị khác là loa không đòi hỏi quá trình chạy rà quá lâu. Chỉ cần vài bài hát là SCM20ASLT có thể chuyển sang giai đoạn chất âm tốt nhất.

Trải nghiệm

Khi kết hợp cặp loa SCM20ASLT với preamp ATC CA2 cùng đầu SACD Marantz SA8260, phối ghép này đem lại chất âm thiên về sự chính xác, trong suốt và chi tiết, thể hiện rất rõ nền tảng âm thanh chuyên nghiệp của ATC. Bản thân cặp loa này gần như không để lại bất cứ ảnh hưởng nào lên những gì mà ta nghe được. Chúng chỉ tái tạo lại những gì được đưa vào, với rất ít sự thay đổi, tới mức gần như không thể cảm nhận được. Điều này có thể được xem như là tốt hay không còn tùy thuộc vào quan điểm của người nghe về chất âm tốt là trung thực tuyệt đối hay dễ nghe, dễ cảm, cũng như phụ thuộc vào các bản nhạc mà người nghe sử dụng. Chẳng hạn, những bản như 50/50 của album CSN do Crosby, Stills & Nash thể hiện, nếu để mức âm lượng lớn sẽ rất khó nghe, bởi các dải cao sẽ khá sắc, lạnh, về cơ bản gần như không thể nghe được.

Ngược lại, những bản nhạc dễ nghe, chất lượng tốt hơn như Find the Cost of Freedom trong cùng album sẽ để lộ rất rõ độ mở cũng như chiều sâu của từng lớp vocal, sự tách bạch, từng khắc, nhịp cũng như tiếng rã âm của guitar, tiếng bộ dây ấm áp, giàu tính cộng hưởng tạo thành âm hình rất rõ rệt. Không quan trọng người nghe để âm lượng lớn mức nào, thể mà cặp loa ATC để lại chính là âm nhạc đúng nghĩa, với tất cả những gì mà kỹ sư thu âm, nhạc sĩ và ca sĩ muốn thể hiện trong đó.

ATC SCM20ASLT dep

Phối ghép loa, ampli này là một trong những phối ghép giàu chi tiết nhất mà người nghe có thể tìm thấy ở tầm giá này. Khi lấy một driver được thiết kế đặc biệt để giảm độ méo tiếng, kết hợp cùng một ampli dành riêng cho nó, đồng thời không phải chịu tác động từ sự không hoàn hảo của phân tần thụ động, ta sẽ có được một chất âm ấn tượng từ trên xuống dưới.

Hiển nhiên, tweeter của ATC SCM20ASLT rất ấn tượng theo cách của riêng nó. Mặc dù không có khả năng tái hiện những dải tần số cực cao, nó có khả năng thể hiện âm sắc ở mức cực tốt và phối hợp rất ăn ý với driver midwoofer. Bản Wild Wood của Paul Weller trong đĩa Deconstructed cho thấy khả năng tái hiện chi tiết của loa là như thế nào. Tiếng cymbal và guitar rất rõ ràng và chân thực, với một chút rã âm nhẹ của tiếng bộ dây, các dải cao được tái hiện hài hòa những vẫn có sự tách bạch với trung âm. Giọng vocal được thể hiện khá chân thực, phần nào gợi nhớ đến độ mở và trung âm chất lượng của những ampli đèn cao cấp.

Các dải trầm của loa không quá sâu do đáp tuyến tần số chỉ dừng ở mức 60Hz +/-6dB, nhưng ta vẫn có thể thấy nó rất có lực, với sự nhanh, gọn cần thiết, không ép các nốt trầm quá mức. Từ đây, nó có thể tái tạo lại các âm thanh như tiếng trống, tiếng kèn đồng và thậm chí tiếng đại bác cực kỳ rõ rệt. Tuy không ấn tượng bằng những mẫu loa high-end đắt giá, ta có thể nói rằng tiếng trầm của ATC SCM20ASLT có sức hút của riêng mình.

Kết luận

Với mức giá gần 15 nghìn đô la, đây chắc chắn không phải là một cặp loa giá rẻ. Lựa chọn ATC SCM20ASLT là một lựa chọn thiên về độ chính xác, trung tính cao, chất âm nặng tính phân tích hơn là dễ nghe, nịnh tai. Do đó, người dùng có thể cân nhắc kỹ trước khi quyết định đưa bộ loa này vào bộ sưu tập của mình.

Nguyễn Hào

Các bạn có thể tham khảo các sản phẩm khác tại đây

Giới thiệu về cặp loa Wilson Benesch Resolution