Màu sắc của tiếng ồn

Màu sắc của tiếng ồn

Wednesday 16/01/2019 11:52 am GMT +7

Xem thêm:

Chúng ta thường nghe nói về một loại âm thanh dễ chịu, có thể dùng để ru trẻ con ngủ tên là tiếng ồn trắng. Thế nhưng “trắng” không phải là màu sắc duy nhất cho âm thanh.

Sóng âm vốn dĩ không tạo ra màu sắc, vậy nên mô tả tiếng ồn bằng sóng âm có vẻ khá kỳ lạ. Thế nhưng, phân loại âm thanh bằng màu sắc là điều khá thú vị. Màu của tiếng ồn thường dựa trên dải tần số của tiếng ồn đó dựa trên tham chiếu về quang phổ, cụ thể hơn là tần số của sóng ánh sáng tương ứng. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu cụ thể hơn về các màu sắc thường dùng để mô tả về các loại tiếng ồn khác nhau.

Tiếng ồn trắng

Mau sac cua tieng on

Các màu sắc mô tả tiếng ồn thường gặp là: Trắng, hồng, nâu (đỏ), xanh dương, tím và xám. Màu sắc thường được đề cập đến nhiều nhất là màu trắng. Tiếng ồn trắng thường được mô tả là có đáp tuyến tần số phẳng trong không gian tuyến tính và cũng là âm thanh duy nhất hoạt động trong không gian tuyến tính. Thuật ngữ “trắng” được dùng để miêu tả dạng của âm thanh theo nghĩa tương tự từ “trắng” trong “ánh sáng trắng”. Ánh sáng trắng là một loại ánh sáng được tạo từ những màu sắc khác nhau kết hợp lại (xét về mặt tần số). Lăng kính hay cầu vồng là những thứ có thể tách ánh sáng trắng về những dạng nguyên thủy các thành phần của nó. Khi để cho ánh sáng mặt trời thông qua lăng kính, sẽ xuất hiện rất nhiều màu sắc khác nhau như 7 sắc cầu vồng vậy. Với cùng nghĩa tương tự, tiếng ồn trắng là sự kết hợp các tần số âm thanh khác nhau với cùng mức năng lượng như nhau

Tiếng ồn hồng

Mau sac cua tieng on dep

Tuy nhiên, không phải âm thanh nào có cùng đặc điểm mô tả với tiếng ồn trắng cũng đều tạo ra đáp tuyến tần số phẳng và ngược lại. Không như tiếng ồn trắng hoạt động trong không gian tuyến tính, ánh sáng hồng cũng có đáp tuyến tần số phẳng. Thế nhưng không gian hoạt động của tiếng ồn hồng là không gian logarit và có tiếng khác hẳn với tiếng ồn trắng. Để dễ hiểu, năng lượng của mỗi tần số trong tiếng ồn màu hồng bị giảm xuống 3dB sau mỗi quãng tám. Quãng tám là một quãng âm giữa một âm cao với một âm cao khác có tần số bằng một nửa hay gấp đôi nó. chẳng hạn, nốt La ở quãng tám thứ tư (A4) có tần số là 440Hz, âm lượng 80dB thì nốt La ở quãng tám thứ ba (A3) có tần số là 220Hz, âm lượng 83dB và nốt La ở quãng tám thứ 5 có tần số 880Hz, âm lượng 77dB.

Tiếng ồn nâu (đỏ)

Mau sac cua tieng on tot

Tên tiếng Anh của tiếng ồn nâu là Brown Noise. Trên thực tế, Brown không phải là từ để chỉ màu sắc của tiếng ồn mà là cách gọi ngắn của chuyển động Brownian, loại chuyển động vốn là tác nhân cho sự linh hoạt thú vị của bụi phấn, cũng như sự lan toả mùi hương trong không khí. Tiếng ồn nâu (hay còn gọi là tiếng ồn đỏ) cũng chuyển động giống như vậy. Cái tên tiếng ồn đỏ xuất phát từ việc tần số của tiếng ồn giống như tần số của ánh sáng đỏ. Tiếng ồn nâu khá giống với tiếng ồn hồng, nhưng năng lượng của mỗi tần số sẽ bị giảm đi 6dB sau mỗi quãng tám. Như vậy, tiếng ồn nâu là âm thanh thiên về các dải trầm

Tiếng ồn xanh dương

Mau sac cua tieng on chat

Tiếng ồn xanh dương mang bản chất khác với tiếng ồn hồng. Nếu như tiếng ồn hồng giảm 3dB sau mỗi quãng tám thì tiếng ồn xanh dương sẽ tăng lên 3dB. Khi thể hiện trên biểu đồ, có thể thấy tiếng ồn xanh dương thiên về các dải cao chứ không thiên trầm như tiếng ồn hồng hay tiếng ồn nâu. Trong quá trình chỉnh âm, người ta thường thêm tiếng ồn xanh dương để giảm thiểu hiện tượng méo tiếng.

Tiếng ồn tím

Mau sac cua tieng on hay

Tiếng ồn tím có thể xem như là giống như tiếng ồn xanh dương. Chỉ khác ở chỗ sau mỗi quãng tám, âm lượng sẽ tăng lên 6dB. Tiếng ồn tím còn được gọi là tiếng ồn trắng vi phân, vì nó là kết quả của việc lấy vi phân tín hiệu của tiếng ồn trắng. Cũng giống như tiếng ồn xanh dương, tiếng ồn tím là âm thanh thiên sáng, nhưng ở mức độ sắc hơn nhiều.

Tiếng ồn xám

Mau sac cua tieng on doc dao

Nếu như tiếng ồn trắng có mức năng lượng bằng nhau ở tất cả các dải tần số thì tiếng ồn xám cũng sở hữu các dải tần số, người nghe khi nghe tiếng ồn này cũng cảm thấy mức năng lượng giữa các dải tần số là như nhau. Trên thực tế, khi thể hiện trên biểu đồ, tiếng ồn xám có hình dạng như đường cong có đáy hướng xuống dưới, nhưng không quá sắc như đường cong tần số hình chữ V.

Tiếng ồn đen

Mau sac cua tieng on black

Trường hợp của tiếng ồn đen rất thú vị. Tiếng ồn đen còn được gọi là tiếng ồn câm. Định nghĩa đơn giản và hay gặp nhất của tiếng ồn đen chính là sự im lăng. Định nghĩa màu đen vốn là tổ hợp của một vài loại chất màu khác (không nhất thiết phải có màu đen) có khả năng hấp thụ gần như hết mọi thành phần của ánh sáng. Tiếng ồn đen cũng tương tự như vậy, đó là tổ hợp của các tần số có khả năng chặn gần hết âm lượng của nhau. Cho đến nay các nhà khoa học vẫn chưa xác định được khoảng tần số cụ thể của tiếng ồn đen là như thế nào. Có người cho rằng đó là tiếng siêu trầm, thường xuất hiền các thảm họa như núi lửa hoặc sóng thần thì cũng không ít người cho rằng nó là siêu âm, cao hơn 20kHz và vượt hoàn toàn khỏi ngưỡng nghe của con người.

Các bạn có thể tham khảo các sản phẩm khác tại đây

Top 4 ampli xem phim đáng mua nhất do tạp chí Whathifi bình chọn

Thanh Tùng

Từ khóa:

Tin liên quan