Preamp Mark Levinson No 523

Mark Levinson No 523 có thể được xem như là một trong những preamp hàng đầu trên thị trường hiện nay. Nó không chỉ là preamp linestage thông thường mà còn là phono preamp kiêm headphone amp cao cấp, đáp ứng gần như mọi nhu cầu nghe nhạc hiện nay.

Mark Levinson là một trong những cái tên quá quen thuộc đối với giới chơi âm thanh ngày nay. Sau gần 50 hoạt động, dù không còn thuộc quyền sở hữu của người đàn ông mà nó được đặt tên theo, thương hiệu này vẫn là một trong những tên tuổi lớn thuộc về lĩnh vực thiết kế, sản xuất thiết bị audio cao cấp. Điều này luôn đúng ngay cả khi Mark Levinson trải qua nhiều đời chủ sở hữu khác nhau. Mặc dù hoạt động độc lập, công ty này giờ đây vẫn thuộc về Harman International Industries, một tập đoàn lớn nắm trong tay nhiều thương hiệu âm thanh có tiếng như Harman/Kardon, Crown Audio, Infinity, JBL, Lexicon hay Revel. Sau ngần ấy năm, Mark Levinson vẫn là thương hiệu uy tín, được nhiều người tìm đến nếu ưu tiên của họ là chất lượng âm thanh tốt nhất. Một chiếc preamp thuộc loại “sơ nhập” như No 523 cũng đủ để chứng minh cho điều này.

Mark Levinson No523 truoc

Thiết kế preamp Mark Levinson No 523

Ngày nay, phần lớn preamp xuất hiện trên thị trường không hoàn toàn là preamp mà thuộc về một nhánh nhỏ hơn gọi là ampli linestage, bởi những cỗ máy này thiếu mất tầng phono phục vụ cho đầu đĩa than. Mark Levinson No 523 là preamp thực thụ vì nó được trang bị cái mà Mark Levinson gọi là Pure Phono, với nguyên tắc thiết kế giống như thiết kế Pure Path. Điều này đồng nghĩa với việc op-amp sẽ không được sử dụng để làm đa nhiệm mà thay vào đó là các tầng linh kiện độc lập. Tầng phono của No 523 sử dụng thiết kế Class A, với các điện trở màng tantalum nitride cùng tụ điện polypropylene với độ dung sai cực thấp. Hai kênh của tầng Pure Phono được thiết kế tách rời hoàn toàn. Bên cạnh đầu vào Moving Magnet (MM) với độ lợi cố định và 5 mức thiết lập tải khác nhau, thiết bị cũng hỗ trợ kim MC với 3 mức thiết lập độ lợi và 10 mức thiết lập tải trở kháng. Tầng phono này này cũng có bộ lọc hồng ngoại để loại bỏ tạp âm từ nhiễu rumble hoặc từ một đĩa than bị cong, vênh.

Ở mặt sau cỗ máy, có tổng cộng 5 cổng đầu vào, 2 trong số đó là cổng balanced XLR và số còn lại là cổng RCA single-ended. Một bất ngờ khác mà No 523 sở hữu là jack headphone 6.35mm tại mặt trước của máy. Đây là lần đầu tiên Mark Levinson đưa cổng headphone vào sản phẩm của mình. Vì tầng đầu ra của preamp được thiết kế để chuyển tín hiệu trực tiếp đến headphone thông qua cổng 6.35mm, nó được thiết kế mạch class A hoàn toàn toàn với mức trở kháng đầu ra rất thấp, chỉ 32 Ohm.

Mark Levinson No523 can

Thiết kế bên ngoài của chiếc preamp cũng rất ấn tượng. Mang kích thước các cạnh là 102cm x 438cm x 457cm và nặng tới 17.7kg, có thể thấy No 523 không thua kém gì một chiếc ampli tích hợp đúng nghĩa. Phần thân máy được làm bằng nhôm 6063-T5 rất dày dặn và chắc chắn, chỉ có duy nhất một màu hoàn thiện là màu đen, đối lập với hai núm xoay chỉnh âm lượng và chọn cổng đầu vào màu trắng. Chính giữa mặt trước là một màn hình LED đỏ có nhiệm vụ hiển thị thông tin cần thiết, phía dưới nó là 6 nút chức năng, bao gồm: polarity, setup, enter, display intensity, balance và mute. Phía bên phải là nút standby khá nhỏ. Điều khiển đi kèm máy cũng làm bằng nhôm, sở hữu kích thước nhỏ nhắn, cầm vừa tay, được trang bị đầy đủ các nút chức năng ở mặt trước, giúp người dùng có thể dễ dàng thực hiện điều chỉnh mà không cần phải rời khỏi chỗ ngồi.

Chi tiết kỹ thuật

Trên trang web của Mark Levinson và trong các tài liệu kỹ thuật, No 523 sử dụng mạch Pure Path với thiết kế dual mono cân bằng toàn phần. Mạch khuếch đại Pure Path sử dụng một chi tiết mà Mark Levinson gọi là cascode. Ban đầu, chi tiết này dùng để cải thiện băng thông của mạch bóng đèn trong radio, nhưng về sau chúng còn được tận dụng để cải thiện độ tuyến tính. Một cascode bao gồm hai transistor hoạt động cùng nhau để cho ra kết quả giống như chỉ dùng một transistor duy nhất, loại bỏ nhược điểm của mỗi transistor và chỉ nhận những ưu điểm vốn có của chúng. Tầng độ lợi của preamp No 523 sử dụng cặp JFET đã được lựa chọn kỹ nhằm đảm bảo độ lợi cao và nhiễu ồn thấp. Mặc dù điều này thường có tác dụng phụ không mong muốn là méo tín hiệu, Mark Levinson đã đưa ra biện pháp khắc phục bằng cách dùng các BJT trong mạch.

Các BJT này có trở kháng đầu vào rất thấp và trở kháng đầu ra rất cao, từ đó tạo thành một mạch với các đặc tính vượt trội về mặt băng thông và độ tuyến tính. Mark Levinson khẳng định rằng họ đã tạo ra một thiết kế với các đặc điểm của cả hai bộ mạch linh kiện. Sau đó, họ kết nối đầu ra của cascode với một bán dẫn khác có đặc tính đối lập. Điều này làm cho dòng điện chạy theo chiều ngược lại để đảo hướng của dòng tín hiệu. Cascode chính là thứ mà Mark Levinson gọi là “dấu hiệu của mạch Pure Path”, và kết quả là độ lợi cao trong khi nhiễu ồn thấp, băng thông rộng kết hợp độ tuyến tính tuyệt vời.

Một chi tiết khác cần được lưu ý ở đây chính là chiết áp của preamp. Trong tài liệu của họ, Mark Levinson lưu ý rằng chiết áp analog vốn có vấn đề, vì các kết nối cơ học của chúng dễ bị hao mòn, dẫn đến tiếng ồn. Ngoài ra, họ cho rằng việc sản xuất các chiết áp giống nhau là điều cực kỳ khó, thậm chí bất khả thi, và điều này cũng gây ra sự mất cân bằng giữa kênh.

Mark Levinson No523 sau

Ngoài ra còn có một thứ gọi là “điện dung ký sinh” xuất hiện ở các mức thiết lập âm lượng khác nhau, điều này sẽ khiến âm thanh thay đổi khi âm lượng thay đổi. Mark Levinson quyết định nghiên cứu lại từ đầu. Họ đã thiết kế một bộ chỉnh âm lượng được dựa trên nền tảng một mạch phức tạp được gọi là thang R-2R. Thang R-2R có một chuỗi các điện trở có cùng giá trị điện trở (R) tạo thành một bên của thang, với một bộ điện trở khác tạo thành các bậc của thang, làm tăng gấp đôi giá trị điện trở (2R). Mạch này lấy dòng điện ở đầu vào của nó và chia nó thành một nửa ở mỗi “bậc” của thang. Bằng cách này, các tổ hợp khác nhau của các bậc dòng khác nhau có thể được thêm vào, dẫn đến thiết lập cho mức âm lượng trở nên chuẩn hơn. Kết quả là việc điều khiển âm lượng sẽ rất chính xác. Dòng điện qua các bậc thang phụ thuộc vào các điện trở cố định, đó là lý do tại sao các dung sai lại rất chặt chẽ. Do không có bất kỳ tiếp xúc điểm cơ học nào nên chiết áp này không thể bị hao mòn. Mark Levinson cho biết mạch chỉnh âm lượng của No 523 chính là “nền tảng của triết lý thiết kế Mark Levinson Pure Path”.

Bên cạnh đó, Mark Levinson cũng sử dụng tụ điện màng để làm nhiệm vụ lọc với hiệu suất nhất quán bất kể nhiệt độ và tần số. Điện trở được sử dụng ở các vị trí hồi tiếp và thiết lập độ lợi quan trọng đều là loại màng tantali nitride mỏng. Đây cũng là linh kiện được dùng trong các thiết bị quân sự vì nó rất ổn định ở các điều kiện nhiệt độ khác nhau, độ nhiễu ồn thấp và không bị ảnh hưởng bởi từ trường. Khi được sử dụng trong các thiết bị âm thanh, những đặc điểm đó làm cho âm thanh trở nên rõ ràng hơn và dễ dàng hơn.

Kết luận

No 523 sở hữu một mức giá không hề rẻ, lên đến 15000 đô la. Nhưng xét về các yếu tố như nhạc tính, khả năng dễ phối ghép, chất âm và giá trị thương hiệu của Mark Levinson, số tiền này hoàn toàn xứng đáng. Đây là một trong những preamp tốt nhất của hãng được ra mắt trên thị trường, tuy chưa thể so sánh với chính preamp No 526 nhưng đây vẫn là một đối thủ cạnh tranh cực kỳ đáng gờm đối với nhiều thương hiệu khác trong cùng phân khúc này.

Nguyễn Hào

Các bạn có thể tham khảo các sản phẩm khác tại đây

SBC – Codec cơ bản dành cho Bluetooth audio