Tìm hiểu về lọc nguồn cho hệ thống âm thanh (phần 2)

Trong kỳ này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu sâu hơn về thiết kế của lọc nguồn, phương thức hoạt động cũng như tác dụng thật sự mà chúng mang lại.

Ở kỳ trước, chúng ta đã hiểu được rằng vấn đề mà các thiết bị lọc nguồn thế hệ cũ mắc phải chính là cách ly. Các kỹ sư thời kỳ đó hiểu rằng nhiễu ồn có thể phát sinh từ các thiết bị trong cùng mạng điện lưới, nhưng không ngờ được rằng chính bản thân các thiết bị trong chuỗi hệ thống cũng sinh ra nhiễu ồn, vì thế họ chỉ chuẩn bị cho lọc nguồn để cách li nhiễu ồn từ bên ngoài chứ không phải bên trong chuỗi.

loc nguon audioquest niagara 5000

Sang đến những thế hệ tiếp theo, do đã ý thức được về nguyên nhân và nguồn gốc phát sinh của các loại nhiễu ồn nên giờ đây, lọc nguồn được thiết kế để cách li các thiết bị bên trong hệ thống, không tác động lên lẫn nhau. Tuy nhiên, cách li thiết bị khỏi nhiễu ồn chỉ mới là một nửa nhiệm vụ của lọc nguồn. Thiết bị này cùng dây nguồn còn có nhiệm vụ tạo thành một đường dẫn trở kháng thấp cho dòng điện. Kết quả là một vài lọc nguồn còn được tạo nên với những thanh góp (bus bar) cỡ lớn, rắn chắc làm từ đồng, những ổ điện AV tự tạo với diện tích tiếp xúc lớn hơn và áp lực tiếp xúc lên giắc cắm mạnh hơn, cũng như một vài công nghệ để truyền dẫn dòng tối đa mạnh hơn. Những phần này thường được xử lý trong môi trường nhiệt độ cực thấp, sau đó dần đưa ra nhiệt độ phòng bên ngoài. Xử lý bằng chất lỏng làm lạnh cryogenic có thể làm thay đổi cấu trúc phân tử của kim loại, và vì lý do mà chúng khiến chất lượng âm thanh trở nên tốt hơn. Các lọc nguồn thế hệ trước và nhiều lọc nguồn thế hệ ngày nay thường ném độ động của bản nhạc, đó là bởi chúng đã hạn chế lưu lượng của dòng điện. Ngày nay, những lọc nguồn tốt nhất được thiết kế song song với dây nguồn để tạo thành một hệ thống hoàn chỉnh, giảm lượng nhiễu ồn, đồng thời tăng tối đa lưu lượng dòng. Dòng Niagara ra mắt năm 2016 của AudioQuest cùng loạt dây Storm chính là minh chứng rõ nhất cho điều này.

loc nguon audioquest niagara 7000 chat luong

Một lỗi thường gặp phải trong quá trình phát triển dây nguồn là chỉ lắp đặt đúng một dây cho toàn hệ thống. Dây nguồn mới có thể rất ổn, nhưng không thể biế chắc được liệu các dây nguồn khác trong hệ thống có bị ảnh hưởng từ nhiễu không. Đó là lý do vì sao thay thế toàn bộ dây nguồn trước khi đưa ra đánh giá chất lượng dây lại rất quan trọng. Khi lựa chọn lọc nguồn, hãy đảm bảo rằng khả năng cung cấp dùng của nó vượt qua tổng mức năng lượng tiêu thụ của cả hệ thống. Đồng thời, nên lựa chọn lọc nguồn có đủ ổ cắm cho các thiết bị. Ngoài ra, nếu có điều kiện, hãy thử lọc nguồn trước khi chọn mua. Giá thành của lọc nguồn cũng có thể rất dao động, những lọc đơn giản, chỉ có hai, ba ổ cắm giá chỉ vài triệu. Nhưng những lọc nguồn tốt, cung cấp nhiều ổ cắm có thể cao hơn vậy gấp hàng chục lần.

loc nguon audioquest niagara 1000 tuyet hao

Một phương pháp thiết kế lọc nguồn khác là tạo ra sóng sine mới hoàn toàn bằng cách khuếch đại dòng điện đầu ra của một oscillator nhỏ. Loại lọc nguồn này thực chất là một power-amp chỉ hoạt động với 1 tần số duy nhất. Những thiết bị như vậy có hạn chế là công suất thấp, chỉ phù hợp với thiết bị nguồn phát hoặc preamp chứ không phải power-amp. Nếu như power-amp tiêu thụ năng lượng và tạo ra công suất dựa trên biên độ tín hiệu thì loại lọc nguồn kể trên tiêu thụ năng lượng dù có tín hiệu hay không vẫn như nhau, chưa kể chúng cũng đồ sộ và chạy nóng chẳng khác gì power-amp thông thường. Chưa kể, kỹ thuật này dù tạo ra một nguồn điện sạch, chúng lại không loại bỏ được nhiễu ồn sinh ra từ chính thiết bị bên trong hệ thống.

loc nguon audioquest niagara 1000

Và còn một điều nữa cần phải nhớ, lọc nguồn không thể biến một thiết bị có chất âm kém trở thành hay được. Nó chỉ có thể cung cấp dòng điện sạch hơn, từ đó giúp thiết bị phát huy được hết tiềm năng của mình. Lợi thế chất âm mà lọc nguồn mang lại là một âm nền tĩnh hơn, ít hẳn các tiếng ồn dải trầm. Nhờ vậy, âm nhạc trở nên hài hòa, giàu màu sắc biểu cảm, tương phản hoàn toàn với nền âm tĩnh lặng. Âm cao trở nên ngọt, ít gợn hạt và có độ mở, trong khi âm trường trở nên trong hơn, tập trung tốt hơn cho âm hình và phần nào cũng sâu hơn. Âm trung thanh thoát, khiến bản nhạc trở nên dễ nghe và giàu nhạc tính. Đó là những điều khó có thể có được nếu như không sử dụng lọc nguồn.

Tìm hiểu về lọc nguồn cho hệ thống âm thanh (phần 1)
Bạn có thể tham khảo sản phẩm khác tại đây

Lịch sử hình thành thương hiệu Tannoy

Nguyễn Hào