VPI Titan – “Người khổng lồ” của thế giới đĩa than

Cái tên Titan đã phần nào nói lên được sự đồ sộ cũng như hàm lượng công nghệ, sản xuất được đầu tư cho chiếc mâm đĩa than khổng lồ này.

VPI có lẽ đã không còn quá xa lạ với giới chơi thiết bị âm thanh nữa. Cũng giống như McIntosh hay Audio Research, VPI là một biểu tượng lớn khi nhắc đến nền công nghiệp âm thanh của nước Mỹ. Nổi tiếng với những mâm đĩa than cực kỳ đắt giá với độ chính xác rất cao, đây chính là thương hiệu góp phần khiến “Made in the US” vô hình chung trở thành một tiêu chuẩn về chất lượng. Giới audiophile chưa bao giờ đánh giá thấp những mâm đĩa than của VPI như Cliffwood, Prime Scout hay Avenger. Do đó, sẽ không có gì lạ nếu họ sẵn lòng chào đón một sản phẩm mới từ thương hiệu nổi tiếng này, nhất là khi sản phẩm đấy lại là một mâm đĩa than thuộc hàng đầu bảng, tích lũy trong mình hàng chục năm kinh nghiệm của nhà Weisfeld. Mâm đĩa than mà ta đang nói tới chính là VPI Titan.

mam dia than vpi titan

Giới thiệu về mâm đĩa than VPI Titan

Titan hiện tại là mâm đĩa than cao cấp nhất của VPI, là dự án chung của cả hai cha con Mat và Harry Weisfeld. Kể từ khi ý tưởng được đưa ra cho đến khi hoàn thành, thời gian phải lên đến 6 tháng. Thế nhưng, thực tế dự án này còn có nguồn gốc sâu xa hơn rất nhiều, bởi nó bắt nguồn từ “Tri-Pod Project”, một dự án bị lãng quên của nhà sáng lập VPI Harry Weisfeld từ cách đây hơn 30 năm.

Có thể thấy VPI Titan là một bước tiến rất lớn về mặt công nghệ so với VPI Avenger. Nếu như ở Avenger, VPI chỉ thiết kế chassis một tầng thì giờ đây, Titan sở hữu tới hai tầng như vậy. Các chassis này là sự kết hợp giữa arylic, nhôm và một số vật liệu giảm chấn ở giữa mỗi lớp nhằm hạn chế rung chấn và cộng hưởng. Nhìn chung, Titan về cơ bản là một phiên bản nâng cấp mạnh của Avenger. Với ngoại hình đồ sộ như vậy, không khó để nhận thấy rằng khối lượng của cỗ máy này cũng rất lớn, lên đến hơn 71kg. Trong đó, chỉ riêng phần mâm xoay cũng đã chiếm đến 22.6kg. Điểm thú vị của thiết kế mâm xoay nằm ở chỗ nó cũng được chia làm hai phần – mâm xoay trên nặng 18kg, được nhấc lên giữa không trung và truyền động bằng từ trường thông qua các nam châm cùng chiều gắn trên một mâm xoay phụ ở phía dưới. Nhìn chung, đây là một kỹ thuật khá quen thuộc để đảm bảo hạn chế ma sát do mâm xoay gây ra, vì các ma sát cũng có khả năng gây ra rung chấn và rung chấn này sẽ bị cartridge “hiểu nhầm” là những tín hiệu âm thanh thông thường.

mam dia than vpi titan gold

Chi tiết kỹ thuật

Thiết kế mâm đĩa than ngày nay chia làm hai loại: hoặc rất đồ sộ với những mâm xoay cỡ lớn nhằm triệt tiêu rung chấn với khối lượng của mình, hoặc sử dụng hệ treo với mâm xoay nhẹ, giảm chấn bằng lò xo hoặc các vật liệu có tính kháng chấn khác.

Điểm chung của các mâm đĩa than đồ sộ là sở hữu các dải trầm rất chắc chắn, trong khi những mâm đĩa than nhẹ thường thể hiện các dải âm cao với độ mở rộng tốt hơn. Những mâm đĩa than sử dụng lực từ để nâng mâm xoay có thể xem như là một loại đặc biệt kết hợp giữa hai loại kể trên, bởi từ trường sẽ đóng vai trò như một hệ treo giúp nâng các mâm xoay nặng cân trong không trung một cách hiệu quả. VPI không phải là thương hiệu tiên phong với công nghệ sử dụng từ trường để nâng mâm xoay hay sử dụng mâm xoay kép. JC Verdier La Platine đã giới thiệu công nghệ dùng lực từ nâng mâm xoay từ thập niên 70. Ngày nay, chúng ta có Clearaudio Master Innovation cũng rất nổi tiếng với những công nghệ này.

Điểm khiến Titan khác biệt với các mâm đĩa than nói trên nằm ở thiết kế và chất lượng vật liệu. Lấy kích thước nam châm làm ví dụ. Titan sở hữu nam châm lớn hơn của Clearaudio Master Innovation 3-4 lần. Nam châm của JC Verdier có kích thước tương tự, nhưng toàn bộ thân máy đặt trên hệ treo 3 lò xo không thực sự ổn định. Một số người đã phải chỉnh sửa lại với lò xo có độ căng lớn hơn 1.6 lần so với lò xo gốc để tăng độ ổn định cho thiết bị. VPI Titan, ngược lại, được đặt trên một khung với phần chân rất lớn, vì thế độ ổn định cao hơn nhiều. Đồng thời, các chân cách li này còn là chân khí nén nên hiệu quả giảm chấn còn cao hơn nhiều. Mâm xoay trên, như đã nói ở đoạn trước, được nâng bằng từ lực, vì thế ma sát duy nhất sinh ra là ma sát với không khí, do đó gần như không có rung chấn nào xuất hiện trên bề mặt đĩa được đặt ở mâm xoay này.

mam dia than vpi titan silver

Bên cạnh đó, hãng còn cung cấp hai lựa chọn bộ động cơ rời đi cùng Titan. VPI khuyến khích người mua dùng động cơ Rim Drive, sử dụng một bánh đà dẫn hướng để xoay mâm xoay phụ và hai motor với dây cu-roa để truyền động cho bánh đà, hoặc Belt Drive với pulley kéo dây cu-roa thay thế cho bánh đà dẫn hướng. Nhìn chung động cơ Rim Drive dễ dùng nhất vì không cần trải qua các bước lắp đặt phức tạp. Người dùng chỉ cần đặt động cơ sao cho phần viền cao su của bánh đà dẫn hướng chạm vào mâm xoay phụ là được. Động cơ này có một núm xoay để điều chỉnh áp lực đè lên viền cao su của bánh đà, núm xoay này cũng đồng thời có tác dụng tách bánh đà khỏi mâm xoay phụ khi không sử dụng để tránh mài mòn.

Chuyển từ động cơ Rim Drive sang Belt Drive sẽ phức tạp hơn, đòi hỏi người sử dụng phải đầu tư nhiều thời gian hơn cho việc lắp đặt. Không chỉ phải tháo hết tay cơ, mâm xoay chính và chassis trên để gài dây cu-roa vào, giờ đây người dùng còn phải đảm bảo chuẩn độ căng của dây cũng như dây nằm ở đúng vị trí rãnh bởi chỉ cần một sai lệch nhỏ cũng sẽ khiến dây dễ bị trượt. Do đó, trước khi chạy động cơ, người dùng nên xoay thử mâm vài vòng để đảm bảo dây đã đủ căng và nằm ở đúng rãnh.

Đối với Titan, VPI cũng cung cấp kèm một trong hai loại tay cơ khi bán, một là tay uni-pivoted JMW Fatboy, hai là tay gimbal pivoted Companion Fatboy. Tuy nhiên, trên chassis vẫn đủ chỗ để lắp thêm armboard và đặt một tay cơ thứ ba. Do đó, Titan là một lựa chọn rất hợp lý khi người nghe muốn thưởng thức nhiều chất âm khác nhau từ cùng một hệ thống mâm đĩa than.

mam dia than vpi titan tot

Kết luận

Sự đầu tư của VPI là hoàn toàn hợp lý, bởi với mức giá 40 nghìn đô la bỏ ra chắc chắn sẽ muốn sở hữu một hệ thống linh động, không bị gò bó với một chất âm riêng biệt nào. Trên hết, sự chính xác về mặt tốc độ của mâm đĩa than Titan đến mức gần như tuyệt đối đã hạn chế các hiện tượng nhiễu wow-and-flutter thường thấy, từ đó tạo nên âm hình và âm trường chân thực, sống động khó có thể thấy ở những sản phẩm khác.

Các bạn có thể tham khảo các sản phẩm khác tại đây

Câu chuyện màng loa giấy

Nguyễn Hào